Kira uyuşmazlıkları ve tahliye süreçleri konusunda yargı dünyasında emsal niteliğinde yepyeni bir dönem başladı. Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen son karar, özellikle “bana tebligat ulaşmadı, haberim yoktu” diyerek zaman kazanmaya çalışan taraflar için ezber bozan bir nitelik taşıyor. İstanbul Nişantaşı’nda yaşanan bir uyuşmazlık üzerinden şekillenen bu karar, teknolojik imkanların hukuki süreçlerdeki belirleyici rolünü bir kez daha gözler önüne seriyor.
ÖDENMEYEN KİRALAR İÇİN BAŞLATILAN İCRA SÜRECİ
İstanbul Nişantaşı’nda bulunan bir taşınmazın kira bedellerinin düzenli ödenmemesi üzerine mülk sahibi yasal yollara başvurdu. Başlatılan icra takibiyle hem ödenmeyen birikmiş kira alacaklarının tahsil edilmesi hem de taşınmazın boşaltılarak tahliyesi istendi. İcra dairesi tarafından hazırlanan ödeme emri kiracıya gönderildi ancak kiracı, kendisine ulaşan tebligatın usulsüz olduğunu öne sürerek hukuki bir mücadele başlattı. Tebligatın gönderildiği adreste yaşamadığını ve buranın resmi ikametgahı olmadığını belirten kiracı, icra takibinin durdurulması ve tebligat tarihinin düzeltilmesi talebiyle icra mahkemesine başvurdu.
TEBLİGAT ANLAŞMAZLIĞINDA YEREL MAHKEME KARARI
Dava dosyasına yansıyan bilgilere göre kiracıya gönderilen ilk ödeme emri İzmir’deki bir adrese postalandı ancak adres değişikliği nedeniyle iade edildi. Bunun üzerine icra dairesi, kiracının Merkezi Nüfus İdaresi Sistemi (MERNİS) üzerinde kayıtlı resmi adresine Tebligat Kanunu uyarınca yeni bir tebligat çıkardı. Kiracı ise kira sözleşmesinde bilinen adresi ile kiralanan evin adresinin İstanbul Nişantaşı olarak yazılı olduğunu, bu adreslere hiç tebligat denenmeden doğrudan MERNİS adresine tebligat gönderilmesinin hukuka aykırı olduğunu savundu. İtirazı değerlendiren ilk derece mahkemesi kiracıyı haklı buldu. Sözleşmede yazan bilinen adresler es geçilerek doğrudan MERNİS adresine yapılan tebligatı usulsüz kabul eden yerel mahkeme, tebligat tarihinin düzeltilmesine ve yapılan icra işlemlerinin iptaline hükmetti.
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNDEN EMSAL UYAP DÖNÜŞÜ
Yerel mahkemenin kararını kabul etmeyen ev sahibinin avukatları konuyu istinaf mahkemesine taşıdı. Dosyayı detaylı bir şekilde inceleyen Bölge Adliye Mahkemesi ise ezber bozan bir karara imza atarak yerel mahkemenin iptal kararını tamamen kaldırdı. Üst mahkeme, ilk adresten dönen tebligatın ardından MERNİS adresine yapılan bildirimin kanuna uygun olduğunu belirtti. Ancak davanın asıl seyrini değiştiren tespit, dijital ayak izleri üzerinden yapıldı. Mahkeme, kiracının icra dosyasındaki belgeleri e-Devlet şifresiyle girilen UYAP Vatandaş Portal üzerinden çok daha önceki bir tarihte görüntülediğini belirledi. Kiracının sistem üzerinden icra dosyasına girdiğinin ve ilgili evrakları tek tek incelediğinin dijital kayıtlarla sabitlenmesi, savunmasını tamamen çökertti.
UYAP PORTALINA GİRİŞ RESMEN ÖĞRENME TARİHİ SAYILDI
Bölge Adliye Mahkemesi kararında, kişiye özel şifrelerle giriş yapılabilen UYAP Vatandaş Portal üzerinden dosyaların ve içeriklerin görüntülenmesinin, icra takibinden resmen haberdar olunduğu anlamına geldiğini vurguladı. İcra ve İflas Kanunu’na göre usulsüz tebligat şikayetlerinin, durumun öğrenildiği tarihten itibaren en geç 7 gün içinde yapılması gerekiyor. Yapılan incelemede kiracının belgeleri UYAP üzerinden 28 Eylül’de incelediği, ancak resmi şikayetini yasal süreyi aşarak çok daha sonra yaptığı tespit edildi. Mahkeme, UYAP sistemine giriş anını resmi “öğrenme tarihi” kabul ederek kiracının süresinde yapılmayan itirazını geçersiz saydı ve ev sahibinin başlattığı tahliye ile icra sürecinin önünü açtı.
Odatv.com
